درمان هپاتیتC اجباری شود

برای نخستین‌بار در کشور تمامی خدمات درمانی برای بیماران مبتلا به هپاتیت C تحت پوشش کامل بیمه قرار گرفت و رایگان شد. سعید کریمی، معاون درمان وزارت بهداشت دیروز با اعلام این مطلب، البته از هدف‌گذاری این وزارتخانه برای حذف هپاتیت C از کشور هم خبر داده و گفته: «برنامه‌ریزی کرده‌ایم که امسال در مسیر حذف این بیماری حرکت کنیم و بر این اساس بیماران تا حد زیادی شناسایی و در سامانه‌ها ثبت شده‌اند.»

درمان هپاتیتC اجباری شود

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه همشهری، این در حالی است که اکنون تست‌های تشخیص سریع بیماران هم در دسترس است و در کمتر از ۲۰دقیقه ابتلا را اعلام می‌کند تا در فرایند ارجاع، تحت پوشش مراقبت‌های پزشکی قرار بگیرند. سال گذشته ۳۷۰۰ بیمار مبتلا به هپاتیت C در کشور شناسایی شدند، اما به تأکید متخصصان این آمار تمامی افراد مبتلا نیست و شیوع این بیماری در ایران کمتر از نیم‌درصد جمعیت کشور تخمین زده می‌شود.

درمان 600بیمار تاکنون

متخصصان حوزه سلامت معتقد هستند که هپاتیت ویروسی مسئله بهداشتی جهانی است و هیچ کشور فقیر و غنی از آن در امان نیست، اما با رعایت نکات ساده می‌توان از ابتلا به این بیماری پیشگیری کرد. این نکته را معاون درمان وزارت بهداشت هم تأیید و اعلام می‌کند: «تاکنون حدود ۶۰۰نفر از مبتلایان به هپاتیت C تحت پوشش بیمه به شکل رایگان درمان شده‌اند.»

کریمی البته امیدوار است که مانند عمل کاشت حلزون که سال گذشته صف انتظار درمان آن به صفر رسید، درباره هپاتیت C هم با پوشش بیمه‌ای و سایر اقدامات جهادی کادر بهداشت و درمان، حذف کامل این بیماری در کشور رقم بخورد. او در این‌باره توضیح می‌دهد: «طی سال‌های اخیر هپاتیتC درمان قطعی پیدا کرده و اکنون با توجه به فراهم بودن کانال صندوق بیماری‌های خاص و صعب‌العلاج، بیماران مبتلا به هپاتیت C هم از مزایای این صندوق بهره‌مند خواهند شد.»

بیماران مبتلا نشان‌دار می‌شوند

بیماران مبتلا به هپاتیت C از طریق صندوق بیماری‌های خاص و صعب‌العلاج، تحت پوشش بیمه، خدمات رایگان درمانی خود را دریافت خواهند کرد؛ همان صندوقی که پاییز 1401به‌منظور جبران بخشی از هزینه‌های درمان برخی بیماران و کاهش پرداخت از جیب آنها راه‌اندازی شد و بیماری‌هایی ازجمله هموفیلی،‌ ام‌اس، دیالیز صفاقی و خونی، بیماری‌های موکوپلی ساکاریدوز، بیماری‌بال پروانه‌ای، اس‌ام‌ای تیپ یک و دو و سه و… را تحت پوشش خود قرار داد.

حالا بیماران مبتلا به هپاتیت C هم به این فهرست اضافه شده‌اند. محمدمهدی ناصحی، رئیس بیمه سلامت درباره روند تحت پوشش قرار گرفتن این بیماران در صندوق بیماری‌های خاص به همشهری می‌گوید: «این بیماران نشان‌دار خواهند شد و پزشک داخلی و متخصص گوارش، بیماری آنها را تأیید می‌کند. پس از این مرحله تمامی بیماران می‌توانند مدارک خود را به بیمه سلامت دانشگاه‌ها عرضه کنند و خدمات تشخیصی و درمانی آنها رایگان ارائه خواهد شد.»

به‌گفته ناصحی پیش از این بیماران مبتلا پوشش ناقص بیمه داشتند، اما اکنون به‌صورت کامل این خدمات رایگان را دریافت خواهند کرد. او همچنین در پاسخ به این سؤال که بیماران تأییدشده تا چه زمانی تحت پوشش بیمه قرار خواهند داشت، می‌گوید: «هپاتیت‌C، بیماری درمان‌پذیر است و با چند دوز دارو بهبود پیدا می‌کند. مشکلی هم در تامین این داروها وجود ندارد؛ چون این داروها در کشور هم در حال تولید است.»

حذف بیماری به 2شرط

«هپاتیت C یکی از بیماری‌های عفونی شایع است که به سرعت از شخص آلوده به شخص دیگر منتقل می‌شود البته راه انتقال این بیماری مشخص (استفاده از سوزن و تیغ مشترک، رابطه جنسی با فرد مبتلا، استفاده از مسواک مشترک یا خون آلوده) است و مسائل دیگر از ارتباطات اجتماعی مثل دست‌دادن و روبوسی منجر به انتقال نمی‌شود.»

این نکته را ایرج خسرونیا، رئیس جامعه پزشکان داخلی ایران به همشهری می‌گوید و در توضیح بیشتر درباره وضعیت فعلی بیماران مبتلا به هپاتیت C در کشور می‌گوید: «برای این بیماری تا چند سال پیش هیچ داروی خاصی وجود نداشت؛ بنابراین کسانی که مبتلا می‌شدند، داروهایی را مصرف می‌کردند، اما مؤثر نبود.

طی چند سال اخیر داروهایی پیدا شده که در درمان این بیماری مؤثر هستند و از پیشرفت بیماری جلوگیری می‌کنند.» به‌گفته این متخصص داخلی، فوق تخصص گوارش و کبد اگر بیماران به دلیل گران بودن یا در دسترس نبودن دارو معالجه نشوند، بیماری اولیه در آنها تبدیل به سیروز کبدی و سرطان کبد می‌شود که می‌تواند منجر به مرگ شود.

او معتقد است رایگان شدن درمان هپاتیت C در کشور اتفاق خوبی است، اما آن را مشروط می‌داند: «اول اینکه این دستورالعمل وزارت بهداشت باید برای تمامی بیماران اجرایی شود و تنها یک دستور روی کاغذ و بدون اجرا نباشد. درمان هپاتیت C می‌تواند انتقال آن را هم کاهش دهد؛ یعنی اگر فرد بیمار نداشته باشیم، قطعا انتقالی هم وجود نخواهد داشت و دوم شناسایی و غربالگری این بیماران.»

درمان هپاتیتC اجباری شود

«آمار دقیقی از بیماران مبتلا به هپاتیت C در دست نیست و بسیاری از کسانی که به این بیماری مبتلا می‌شوند از آن خبر ندارند؛ مگر اینکه به‌صورت تصادفی آزمایش یا دچار عوارض شوند.» اما به‌گفته رئیس جامعه پزشکان داخلی ایران تخمین زده می‌شود که حدود 300تا 400هزار نفر در کشور مبتلا به این بیماری باشند بر این اساس مردها بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند: «موارد ابتلا به هپاتیت C در مناطقی که رعایت اصول بهداشتی وجود ندارد، شیوع بیشتری دارد و افراد معتاد بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند. سال‌های گذشته در زندان‌ها هم این بیماری شیوع بیشتری داشت؛ چون افراد معتاد سرنگ مشترک استفاده می‌کردند که البته این آمار اکنون کاهش پیدا کرده است. از سوی دیگر دولت و مردم هم در یک بازه زمانی سرنگ یک‌بار مصرف در میان افراد معتاد توزیع می‌کردند، اما این مسئله ادامه‌دار نبود و استفاده مجدد می‌تواند منجر به انتقال و گسترش بیماری شود.»

به تأکید خسرونیا، این بیماران با توجه به گرانی و نداشتن دسترسی به داروها، طی سال‌های گذشته با مشکلات زیادی مواجه بودند، اما حالا با رایگان شدن درمان، اتفاق خوبی رخ داده است: «درمان این بیماری گران است و آمپول آن هم به‌راحتی پیدا نمی‌شود. با اجرای این طرح امیدوارم دارو به‌راحتی در دسترس همه افراد قرار بگیرد.

نکته مهم اینجاست که افراد مبتلا به هپاتیت C عمدتا معتاد و کارتن‌خواب هستند و خانه و زندگی مناسبی ندارند. آنها اصلا برای درمان مراجعه نمی‌کنند و با استفاده از سرنگ مشترک روزبه‌روز تعدادشان بیشتر می‌شود؛ به همین دلیل باید همان اتفاقی رخ بدهد که درباره بیماری سل در گذشته رخ داد. درمان سل به زور برای مردم انجام شد، درباره هپاتیت C‌ هم افراد مبتلا باید آزمایش و شناسایی شوند و درمان اجباری برایشان درنظر گرفته شود تا شاهد حذف بیماری باشیم.»

ضرورت اقدامات پیشگیرانه

سید موید علویان، رئیس انجمن مطالعات کبدی ایران هم چندی پیش همزمان با روز جهانی هپاتیت (6مرداد) به همشهری آنلاین گفته بود: «بیماری هپاتیت با واکسن قابل پیشگیری است و افراد زیادی در ایران علیه این بیماری واکسینه شده‌اند. اما با توجه به اهمیت ابتلا به هپاتیت B و C باید تا حد امکان، اقدامات پیشگیرانه در مورد ابتلا به این بیماری و همچنین امکان درمان و کنترل بیماری در کشور وجود داشته باشد.

برای کنترل هپاتیت B درمان‌های موثری وجود دارد که در کشور ما هم در دسترس است.. در ارتباط با هپاتیت C هم باید گفت طی ۱۸ سال اخیر میزان ابتلا به هپاتیت به ویژه در بیماران مبتلا به هموفیلی ۵۰ درصد، تالاسمی ۳۰ درصد و افراد دیالیزی ۲۰ درصد بوده که در حال حاضر به کمتر از یک درصد رسیده است.

این موضوع نشان دهنده برنامه‌های موفق در تشخیص و درمان بیماران خاص است.» به تاکید علویان افراد معتاد یا کسانی که سابقه تزریق غیر ایمن دارند یا زندان رفته‌اند بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند، بنابراین باید حتماً برای تشخیص بیماری، غربالگری شوند: «دولت‌ها باید در این باره برای حمایت بیشتر از بیماران و افرادی که نمی‌توانند برای درمان و تشخیص بیماری هزینه کنند اقدام و به این افراد کمک کنند.»‌

هپاتیت C چیست؟

هپاتیت Cیک بیماری عفونی و مسری کبدی است که از طریق خون آلوده منتقل می‌شود و درصورت عدم‌درمان می‌تواند مشکلات جدی برای سلامتی فرد ازجمله نارسایی کبد یا سرطان کبد به‌وجود بیاورد. نکته مهم آنکه بسیاری از افراد مبتلا به هپاتیت C علائمی ندارند و تا زمانی که به کبد آسیب جدی وارد نشود، علائم آن بروز نمی‌کند؛ به همین دلیل بیماران زمانی متوجه بیماری خود می‌شوند که بیماری پیشرفت کرده باشد.

درواقع هپاتیت C بیشتر از طریق سوزن‌های مشترک یا لوازم دارویی آلوده منتقل می‌شود، اما می‌تواند از طریق تماس جنسی، استفاده از وسایل شخصی مانند تیغ یا مسواک، همچنین از مادر به نوزاد در طول زایمان هم منتقل شود. ازجمله علائم این بیماری دردهای عضلانی، تب، احساس خستگی، کم‌اشتهایی، معده‌درد و احساس کسالت است و به همین دلیل گاهی با بیماری‌های دیگر ازجمله آنفلوآنزا اشتباه گرفته می‌شود؛ بنابراین تنها راه تشخیص هپاتیت C آزمایش است.

درمان هپاتیتC اجباری شود