پافشاری دولت بر حفر چاه ژرف در سیستان

دولت می‌گوید مطابق آنچه نظر عموم کارشناسان کشور است، برای تأمین آب و حل بحران خشکی در سیستان، در کنار دنبال کردن موضوع تأمین حقابهٔ ایران از هیرمند، نگاهش را از رودخانهٔ مرزی برداشته است و تلاش می‌کند با کمک راه‌های جایگزین حداقل آب شرب شهروندان این منطقه را تأمین کند.

پافشاری دولت بر حفر چاه ژرف در سیستان

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه پیام ما ،یکی از این راهکارها، حفر آب ژرف و استحصال آب‌هایی است که چندین هزار سال، در قلب زمین مانده‌اند. کارشناسان می‌گویند این کار نه‌تنها اقتصادی نیست، بلکه این آب حتی درصورت استحصال و بهره‌برداری دردی دوا نمی‌کند. اما دولت همچنان اصرار بر انجام آن دارد.

مدیرعامل شرکت آب‌وفاضلاب سیستان‌وبلوچستان به «پیام ما» می‌گوید که دشت سیستان با وجود اهمیت بسیار بالا برای ایران و متأثر بودن محیط زیست کشور افغانستان از وضعیت آن، تحت‌تأثیر رفتار طالبان دربارهٔ سهم ایران از آب هیرمند با بحران روبه‌رو شده است.
براساس آنچه «علیرضا قاسمی» می‌گوید حتی چاه‌نیمه‌ها که به‌عنوان منابع تأمین آب شرب شهرها و روستاهای سیستان در نظر گرفته شده‌اند، چند سال است آوردی از رودخانهٔ هیرمند ندارند و با جابه‌جایی آب بین چاه‌نیمه‌های ۴ به ۳ و ۲ به ۱ و تصفیهٔ آب از طریق ایستگاه پمپاژ و تصفیه‌خانه‌های موجود و انتقال آن از طریق خطوط انتقال و شبکه‌های توزیع در دسترس مردم منطقه قرار می‌گیرد: «همان‌طور که می‌دانید و پیرو سفر رئیس‌جمهوری به استان و نظر مساعد وزیر نیرو و با هماهنگی به‌عمل‌آمده با معاونت علمی و فناوری رئیس‌جمهوری موضوع استفاده از چاه‌های ژرف و توسعهٔ چاه‌های جدید در دستورکار وزارت نیرو به‌عنوان متولی تأمین آب قرار گرفت. مقرر شد برای چاه‌های ژرف ۲ و ۳ آب‌شیرین‌کن نصب و با اجرای خطوط انتقال جدید به خطوط انتقال و شبکه‌های توزیع روستایی متصل شود.»در فاز نخست و در صورت تأمین اعتبار ۱۹ هزار مترمکعب در شبانه‌روز آب شیرین به شبکه‌های روستایی دچار کمبود آب تزریق می‌شود.

به گفتهٔ او و به‌منظور اجرای این طرح، آب‌شیرین‌کن در محل چاه شماره ۳ با استفاده از ظرفیت سرمایه‌گذار که در حال اخذ مجوزهای قانونی و مرحلهٔ انعقاد قرارداد به سرمایه‌گذار است، احداث می‌شود و با توجه به اینکه استفاده از دستگاه‌های شیرین‌سازی آب توسط شرکت دانش‌بنیان صورت می‌گیرد، تجهیز واحد شیرین‌سازی و نصب آن زمان نیاز دارد که البته در حال انجام است: «قرار است این شرکت دانش‌بنیان تجهیزاتی احداث کند که راندمان شیرین‌سازی آب چاه به بالای ۹۰ برسد، شرایطی که در کشور برای اولین‌بار رخ می‌دهد، چرا که عرف شیرین‌سازی آب‌شیرین‌کن‌ها ۷۰ درصد است. با توجه به محدودیت شرایط محیط زیستی منطقه و ضرورت مدیریت پساب در این طرح از تجهیزاتی استفاده می‌شود که بیشترین راندمان را داشته باشد و کمترین پساب را تولید کند.»

طبق آنچه مدیر عامل شرکت آب‌وفاضلاب این استان اعلام می‌کند، در فاز اول هزار مترمکعب در شبانه‌روز از طریق خط انتقال به طول ۶ کیلومتر به خطوط آبرسانی در شهرستان نیمروز متصل و بخشی از کمبود رفع می‌شود: «این طرح پس از نصب تجهیزات و تکمیل خط وارد مدار تولید و بهره‌برداری می‌شود. همچنین، خط انتقال دیگری در قالب طرح جهاد آبرسانی نیز در حال انجام است. این خط در مرحلهٔ تهیهٔ لوله و مصالح مورد نیاز قرار دارد، در گام دوم ظرفیت نهایی چاه شماره ۳ که دو هزار و ۵۰۰ مترمکعب در شبانه‌روز است، تا پایان سال وارد مدار خواهد شد: «برای چاه‌های شماره ۲ نیز نصب آب‌شیرین‌کن و اجرای خط انتقال در دستورکار قرار دارد و با برنامه‌ریزی صورت‌گرفته و پیرو سفر وزیر کشور به سیستان مقرر شد چاه‌های ژرف جدید با حمل دکل حفاری به سیستان آغاز شود. در حال حاضر شرکت آبفا آمادهٔ مذاکره با سرمایه‌گذاران جهت واگذاری کار و احداث آب‌شیرین‌کن است که اگر به نتیجه برسد و توافق صورت گیرد، در گام‌های بعدی انجام می‌شود. برنامه‌ریزی صورت‌گرفته به‌گونه‌ای است که در نواحی مختلف از جمله هامون، هیرمند و نیمروز چاه‌های جدید حفر شود و شیرین‌سازی نیز با توجه به کیفیت چاه‌ها صورت پذیرد که پس از شیرین‌سازی این چاه‌ها با خطوط انتقال جدید به شبکه‌های روستایی متصل خواهند شد.»

قاسمی همچنین توضیح می‌دهد که حفاری چاه‌های جدید که در دستورکار وزارت نیرو و معاونت علمی رئیس‌جمهوری قرار دارد، نیازمند تأمین اعتبار و منابع مالی کافی است: «امیدواریم با مساعدت وزیر نیرو و همکاری سازمان برنامه‌وبودجه کشور اعتبارات مورد نیاز محقق شود. این شرکت در فاز نخست شیرین‌سازی چاه‌های ژرف قصد دارد درصورت تأمین اعتبارات مورد نیاز میزان ۱۹ هزار مترمکعب در شبانه‌روز آب شیرین را به شبکه‌های روستایی دچار کمبود آب تزریق کند تا با هم‌افزایی منابع موجود و چاه‌های ژرف وابستگی آب شرب منطقه به آورد رودخانهٔ هیرمند به حداقل ممکن برسد.»